Đi chợ lần đầu cho bếp chay dễ rơi vào hai thái cực: mua quá ít nên hai hôm sau đã hết, hoặc mua quá nhiều thứ lạ rồi để hỏng nửa giỏ. Danh sách dưới đây đủ cho một tuần ăn của hai người, toàn thứ chợ nào cũng có.
Nhóm đạm — mua trước tiên
Đậu hũ trắng, ba tới bốn miếng. Món nền của cả tuần, chiên được, kho được, nấu canh cũng được.
Đậu hũ chiên sẵn một bịch. Tiện cho bữa vội, chỉ cần kho hoặc xào nhanh là xong.
Tàu hũ ky khô một gói. Ngâm mềm là dùng được, để tủ cả tháng không hỏng.
Đậu đen hoặc đậu đỏ nửa ký. Đồ khô, nấu chè hay nấu canh đều được.
Đậu phộng rang một hũ. Rắc vào món, làm muối đậu, hoặc ăn vặt.
Nấm rơm hoặc nấm bào ngư. Mua vừa đủ hai ba ngày vì nấm tươi nhanh hỏng.
Nấm hương khô một gói nhỏ. Thứ tạo vị ngọt đậm cho nước dùng, để được rất lâu.
Mè đen một hũ. Rang lên làm muối mè, vừa thơm vừa nhiều canxi.
Bỏ qua đồ chay giả mặn ở lần đầu. Đắt, nhiều muối, và làm mình không học được cách nấu thật.
Bỏ qua các loại hạt nhập khẩu đắt tiền. Chưa cần thiết khi mới bắt đầu.
Đậu gà hoặc đậu lăng nếu chợ có. Hai loại này nấu nhanh hơn đậu đen và hợp món hầm kiểu Tây.
Sữa đậu nành không đường một chai. Uống bữa sáng hoặc nấu chè, rẻ hơn sữa hạt đóng hộp nhiều.
Rau củ và trái cây
Rau lá xanh đậm ít nhất hai loại. Rau muống, cải xanh, rau dền — vừa rẻ vừa nhiều sắt.
Cà rốt, khoai tây, su su. Củ để được lâu, cứu bữa những ngày chưa kịp đi chợ.
Bí đỏ một khúc. Nấu canh, hấp, hay nghiền đều ngon và no lâu.
Cà chua nửa ký. Nền của rất nhiều món kho và sốt.
Dưa leo và rau sống. Ăn kèm cho bữa đỡ ngán.
Chuối và một loại trái cây theo mùa. Bữa phụ rẻ và tiện nhất.
Chanh vài quả. Vắt vào rau giúp hấp thu sắt tốt hơn hẳn.
Mua rau lá vừa đủ hai ngày. Rau lá để lâu mất chất và úa.
Củ quả mua được cho cả tuần. Nhóm này chịu được nhiệt độ phòng.
Đừng mua rau lạ chưa biết nấu. Để dành cho khi đã quen bếp.
Giá đỗ một bịch nhỏ. Rẻ nhất chợ, trụng nhanh là có thêm đạm và độ giòn.
Hành lá và rau thơm. Nếu không kiêng ngũ vị tân thì đây là thứ làm món dậy mùi nhất.
Gia vị và đồ khô
Nước tương ngon một chai. Đây là gia vị quan trọng nhất của bếp chay, đừng mua loại rẻ nhất.
Dầu ăn và một chai dầu mè nhỏ. Dầu mè rưới cuối cùng làm món dậy mùi hẳn.
Muối, đường, tiêu. Bộ cơ bản, nhà nào cũng có sẵn.
Bột nêm chay hoặc hạt nêm nấm. Dùng ít thôi, vị ngọt nên lấy từ rau củ và nấm.
Sả, gừng, ớt. Ba thứ cứu vị cho bếp không dùng hành tỏi.
Tương hột hoặc chao. Làm món kho đậm đà mà không cần thịt.
Bún khô, mì, miến mỗi thứ một gói. Đổi món cho đỡ ngán cơm.
Gạo như thường lệ. Không cần đổi sang gạo lứt ngay nếu chưa quen.
Nước cốt dừa một lon. Dành cho món kho và chè, dùng tiết kiệm.
Kiểm nhãn nếu ăn thuần chay. Một số loại nước tương và tương ớt có thành phần từ động vật.
Bột năng hoặc bột bắp. Làm sánh nước sốt, món kho trông ngon hẳn.
Giấm gạo một chai nhỏ. Cân vị cho món ngọt và làm đồ chua ăn kèm.
Bảo quản cho đúng
Đậu hũ ngâm nước, để ngăn mát, đổi nước mỗi ngày. Làm vậy giữ được ba tới bốn ngày.
Đậu hũ mua về dùng trong hai ngày là ngon nhất. Càng để lâu càng chua và bở.
Nấm tươi bọc giấy rồi cho vào ngăn mát. Bọc túi nilon kín là nấm nhớt rất nhanh.
Rau lá rửa sạch, để ráo rồi mới cất. Cất lúc còn ướt là úng.
Củ quả để nơi thoáng, không cần tủ lạnh. Khoai tây để tối, tránh mọc mầm.
Đồ khô đựng hũ kín. Khí hậu ẩm làm đậu và nấm khô mốc rất nhanh.
Ghi ngày mở gói lên nhãn. Mẹo nhỏ tránh dùng phải đồ để quá lâu.
Nấu dư thì chia hộp nhỏ. Rã đông từng phần, không hâm đi hâm lại cả nồi.
Đừng trữ quá nhiều lần đầu. Đầy tủ mà không nấu hết là lãng phí và mất hứng.
Dọn tủ mỗi tuần một lần. Biết còn gì thì lên thực đơn dễ hơn nhiều.
Tàu hũ ky khô để nơi khô ráo. Hút ẩm là mềm oặt và mốc.
Rau thơm cắm vào ly nước như cắm hoa. Giữ tươi lâu gấp đôi so với để trong túi.
Chi phí thật và cách tiết kiệm
Bữa chay nấu nhà rẻ hơn bữa mặn. Đậu hũ và rau củ đều rẻ hơn thịt cá cùng khối lượng.
Đồ chay chế biến sẵn mới là thứ đắt. Chả chay và đồ giả mặn có thể đắt hơn cả thịt.
Mua đồ khô theo gói lớn. Đậu, mè, nấm khô — rẻ hơn hẳn khi mua nhiều.
Mua rau đúng mùa. Rau trái mùa vừa đắt vừa không ngon.
Đi chợ sớm hoặc gần trưa. Sớm thì tươi, gần trưa thì dễ mặc cả.
Trồng vài chậu rau thơm. Hành lá, húng quế, tía tô — dùng quanh năm.
Tận dụng nước luộc rau. Làm nước canh, đừng đổ đi.
Nấu một nồi ăn hai bữa. Tiết kiệm cả tiền ga lẫn công.
Lên thực đơn trước khi đi chợ. Đây là cách giảm lãng phí hiệu quả nhất.
Ghi lại chi tiêu tuần đầu. Có số thật rồi thì tháng sau tính dễ hơn nhiều.
Mua đậu hũ ở hàng làm tại chỗ. Tươi hơn và thường rẻ hơn siêu thị.
Đừng mua theo khuyến mãi thứ mình không nấu. Rẻ mà để hỏng thì vẫn là đắt.
